റഷ്യയുമായുള്ള ദീർഘകാല നയതന്ത്ര ബന്ധം അവസാനിപ്പിക്കണമെന്ന യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളുടെ ആവശ്യം ഇന്ത്യ വീണ്ടും തള്ളി. യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധത്തിന്റെ പശ്ചാത്തലത്തിൽ റഷ്യയെ അന്താരാഷ്ട്രതലത്തിൽ ഒറ്റപ്പെടുത്താനുള്ള ശ്രമങ്ങളിൽ ഇന്ത്യ പങ്കുചേരണമെന്ന് ജർമ്മനി ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങൾ സമ്മർദ്ദം ചെലുത്തിയിരുന്നു.
എന്നാൽ ദേശീയ താൽപ്പര്യങ്ങൾക്കും ഊർജ്ജ സുരക്ഷയ്ക്കും മുൻഗണന നൽകുന്ന സ്വതന്ത്ര വിദേശനയമാണ് ഇന്ത്യ പിന്തുടരുന്നതെന്ന് കേന്ദ്ര സർക്കാർ വ്യക്തമാക്കി. ദില്ലിയിൽ നടന്ന ഉന്നതതല ചർച്ചകളിലാണ് ഇന്ത്യ നിലപാട് വീണ്ടും ആവർത്തിച്ചത്.
പ്രതിരോധ മേഖലയിൽ റഷ്യയെ ആശ്രയിക്കുന്നത് കുറയ്ക്കണമെന്ന് ജർമ്മനി ഇന്ത്യയോട് ആവശ്യപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. ഇതിന് പകരമായി അത്യാധുനിക പ്രതിരോധ സാങ്കേതികവിദ്യകൾ കൈമാറാൻ ജർമ്മനി തയ്യാറാണെന്നും അറിയിച്ചു. യുക്രെയ്ൻ യുദ്ധം സൃഷ്ടിക്കുന്ന ആഗോള പ്രതിസന്ധികൾ ചർച്ചയായെങ്കിലും, റഷ്യയുമായുള്ള വ്യാപാരബന്ധം തുടരാനാണ് ഇന്ത്യയുടെ തീരുമാനം. കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ റഷ്യയിൽ നിന്ന് എണ്ണ ഇറക്കുമതി ചെയ്യുന്നത് ഇന്ത്യയുടെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിരതയ്ക്ക് നിർണായകമാണെന്നും സർക്കാർ വ്യക്തമാക്കി.
യൂറോപ്യൻ രാജ്യങ്ങളുടെ ആശങ്കകൾ മനസ്സിലാക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, ഇന്ത്യയുടെ പ്രാദേശിക സുരക്ഷാ സാഹചര്യങ്ങൾ അവഗണിക്കാനാകില്ലെന്ന് വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചു. ദശകങ്ങളായി ഇന്ത്യയുടെ വിശ്വസ്ത പങ്കാളിയാണ് റഷ്യയെന്നും, പെട്ടെന്നുള്ള മാറ്റം പ്രതിരോധ മേഖലയിലുണ്ടാക്കുന്ന വിടവുകൾ ഗുരുതരമാകുമെന്നും സർക്കാർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടി. സൈനിക ആവശ്യങ്ങൾക്കായി ഇന്ത്യ ഇപ്പോഴും വലിയ തോതിൽ റഷ്യൻ നിർമ്മിത ആയുധങ്ങളെയാണ് ആശ്രയിക്കുന്നത്.
അതേസമയം, പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങളുമായി പ്രതിരോധ സഹകരണം വർധിപ്പിക്കാൻ ഇന്ത്യ തയ്യാറാണെന്ന സൂചനയും നൽകിയിട്ടുണ്ട്. ജർമ്മനിയുമായി ചേർന്ന് അന്തർവാഹിനികൾ നിർമ്മിക്കുന്നതിനുള്ള ചർച്ചകൾ പുരോഗമിക്കുകയാണ്. ആയുധ വിതരണത്തിനായി ഒരു രാജ്യത്തെ മാത്രം ആശ്രയിക്കുന്ന രീതി മാറ്റുകയാണ് ഇന്ത്യയുടെ ലക്ഷ്യം. ‘മേക്ക് ഇൻ ഇന്ത്യ’ പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി പ്രതിരോധ സാമഗ്രികളുടെ ആഭ്യന്തര നിർമ്മാണം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ഇന്ത്യ ശ്രമിക്കുന്നു.
റഷ്യ–യുക്രെയ്ൻ വിഷയം ചർച്ചകളിലൂടെ പരിഹരിക്കണമെന്നാണ് ഇന്ത്യയുടെ സ്ഥിരം നിലപാട്. സമാധാന ചർച്ചകൾക്ക് മധ്യസ്ഥത വഹിക്കാൻ ഇന്ത്യ തയ്യാറാണെന്ന് പ്രധാനമന്ത്രി മുൻപ് വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്. ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിലെ സങ്കീർണ്ണ സാഹചര്യങ്ങൾക്കിടയിലും സമതുലിതമായ സമീപനം തുടരുമെന്നതാണ് ഇന്ത്യയുടെ തീരുമാനം.
