ഓഗസ്റ്റ് 26-ന് ഹിമാനി തകർന്നതിനെ തുടർന്ന് ടിബറ്റിലും നേപ്പാൾ–ടിബറ്റ് അതിർത്തിയിലും ഉണ്ടായ പ്രളയത്തിന്റെയും മണ്ണിടിച്ചിലിന്റെയും ദൃശ്യങ്ങൾ ചൈനീസ് സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിൽ നിന്ന് നീക്കം ചെയ്തതായി റിപ്പോർട്ട്. ‘ദി ടൈംസ് ഓഫ് ഇസ്രായേൽ’ പുറത്തുവിട്ട റിപ്പോർട്ടിലാണ് ചൈന ദുരന്തത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വ്യക്തമാക്കുന്ന പൗരന്മാർ പകർത്തിയ വീഡിയോകൾ നീക്കം ചെയ്തതായി ആരോപിക്കുന്നത്. സമാനമായ റിപ്പോർട്ടുകൾ മറ്റ് അന്താരാഷ്ട്ര മാധ്യമങ്ങളും പുറത്തുവിട്ടിട്ടുണ്ട്.
ഹിമാനി തകർന്നതിനെ തുടർന്ന് ലെൻഡെ ഖോലയിലൂടെ ചെളിയും പാറയും വെള്ളവും അടങ്ങിയ വൻപ്രവാഹം രൂപപ്പെടുകയും ഭോട്ടെ കോശി, ത്രിശൂലി നദീതടങ്ങളിലേക്ക് ഇത് വ്യാപിക്കുകയും ചെയ്തിരുന്നു. ടിബറ്റിലെ ഗൈറോംഗ് മേഖലയിലും നേപ്പാളിലെ അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിലും വ്യാപക നാശനഷ്ടമാണ് റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തത്.
ദുരന്തത്തിന് പിന്നാലെ ചൈനീസ് സാമൂഹികമാധ്യമ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ പ്രളയത്തിന്റെ ഭീകരത വ്യക്തമാക്കുന്ന നിരവധി വീഡിയോകൾ പ്രചരിച്ചിരുന്നു. ഗൈറോംഗ് തുറമുഖത്ത് കെട്ടിടങ്ങളിലേക്ക് ചെളിയും അവശിഷ്ടങ്ങളും ഇരച്ചുകയറുന്നതും ആളുകൾ രക്ഷപ്പെടാൻ ഓടുന്നതും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ദൃശ്യങ്ങളാണ് പുറത്തുവന്നത്. എന്നാൽ പിന്നീട് ഇത്തരം നിരവധി വീഡിയോകൾ പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ നിന്ന് അപ്രത്യക്ഷമായതായി റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു.
ചൈനീസ് ഭാഗത്ത് പകർത്തിയ പൗരന്മാരുടെ വീഡിയോകൾ നീക്കം ചെയ്യപ്പെട്ടതായി മാധ്യമപ്രവർത്തകർ ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയപ്പോൾ, നേപ്പാളിൽ നിന്നുള്ള ദുരന്തദൃശ്യങ്ങൾ വ്യാപകമായി പുറത്തുവന്നിരുന്നു. ചൈനീസ് പ്ലാറ്റ്ഫോമുകളിൽ പ്രധാനമായും രക്ഷാപ്രവർത്തനങ്ങൾ, സർക്കാർ അറിയിപ്പുകൾ, പ്രസിഡന്റ് ഷി ജിൻപിങ്ങിന്റെ നിർദേശങ്ങൾ എന്നിവയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ഔദ്യോഗിക വിവരങ്ങളാണ് അവശേഷിച്ചതെന്നും റിപ്പോർട്ടിൽ പറയുന്നു.
ടിബറ്റിലേക്ക്, പ്രത്യേകിച്ച് അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളിലേക്ക് വിദേശ മാധ്യമപ്രവർത്തകരുടെ പ്രവേശനം കടുത്ത നിയന്ത്രണങ്ങൾക്ക് വിധേയമാണെന്നും റിപ്പോർട്ട് ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. ഇതുമൂലം നേപ്പാൾ ഭാഗത്തെ ദുരന്തത്തിന്റെ വ്യാപ്തി കൂടുതൽ വ്യക്തമായി പുറത്തുവരുമ്പോൾ ടിബറ്റിലെ യഥാർഥ നാശനഷ്ടങ്ങൾ വിലയിരുത്തുന്നത് പ്രയാസകരമാകുകയാണ്.
ദുരന്തത്തിന് പിന്നാലെ ചൈനയുടെ വിവര നിയന്ത്രണം സംബന്ധിച്ച് ആശങ്ക ഉയരുന്നത് ഇതാദ്യമല്ലെങ്കിലും, ഇത്തവണ പൗരന്മാർ പകർത്തിയ ദുരന്തദൃശ്യങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്തെന്ന ആരോപണം കൂടുതൽ ചർച്ചയായിരിക്കുകയാണ്.
ഭൂകമ്പമല്ല, ഹിമാനി തകർച്ചയെന്ന് കണ്ടെത്തൽ
ആദ്യഘട്ടത്തിൽ ദുരന്തത്തിന് ഭൂകമ്പമാണ് കാരണമെന്നായിരുന്നു സംശയം. എന്നാൽ യുഎസ് ജിയോളജിക്കൽ സർവേ പിന്നീട് ലഭിച്ച ഭൂചലന സിഗ്നൽ പ്രധാന ഭൂകമ്പത്തിന്റേതല്ലെന്നും മണ്ണിടിച്ചിലുമായി ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്നും വ്യക്തമാക്കി. ഉപഗ്രഹദൃശ്യങ്ങളും മറ്റ് തെളിവുകളും ഹിമാനിയുടെയും പാറക്കെട്ടിന്റെയും വൻ തകർച്ചയെ തുടർന്ന് ഐസ്–പാറ അവലാഞ്ച് ഉണ്ടായതും തുടർന്ന് നദി തടസ്സപ്പെട്ട് വൻപ്രവാഹം രൂപപ്പെട്ടതുമാണ് ദുരന്തത്തിലേക്ക് നയിച്ചതെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു.
ടിബറ്റൻ ഭാഗത്ത് നടക്കുന്ന നിർമാണ പ്രവർത്തനങ്ങളോ തുരങ്ക നിർമാണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സ്ഫോടനങ്ങളോ ഭൂപ്രദേശത്തിന്റെ അസ്ഥിരതയിൽ പങ്കുവഹിച്ചോയെന്ന ചോദ്യങ്ങളും ചില റിപ്പോർട്ടുകളിൽ ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ ഇതിന് നിലവിൽ സ്ഥിരീകരണമില്ല. ദുരന്തത്തിന്റെ കാരണങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഇത്തരം വാദങ്ങൾ തെളിവുകളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രമേ വിലയിരുത്താനാകൂ.
ഇതിനിടെ, ചൈന നേരത്തെ മുന്നറിയിപ്പ് നൽകാതിരുന്നതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട ആരോപണങ്ങൾ തള്ളിയിട്ടുണ്ട്. ദുരന്തത്തിന്റെ പ്രാഥമിക കാരണമായി ഇപ്പോഴത്തെ തെളിവുകൾ ഹിമാനി–പാറ തകർച്ചയിലേക്കാണ് വിരൽചൂണ്ടുന്നത്.
പ്രകൃതിദുരന്തത്തിന്റെ വ്യാപ്തി വിലയിരുത്താൻ പൗരന്മാരുടെ ദൃശ്യങ്ങൾ, ഉപഗ്രഹചിത്രങ്ങൾ, ദൃക്സാക്ഷി മൊഴികൾ, ഔദ്യോഗിക കണക്കുകൾ എന്നിവ ഒരുമിച്ച് പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടിന്റെ നിലപാട്. ടിബറ്റിലേക്കുള്ള നിയന്ത്രിത പ്രവേശനവും സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിലെ ദൃശ്യങ്ങൾ നീക്കം ചെയ്യുന്നതും തുടരുകയാണെങ്കിൽ ദുരന്തത്തിന്റെ സ്വതന്ത്രമായ വിലയിരുത്തൽ കൂടുതൽ ബുദ്ധിമുട്ടാകുമെന്ന ആശങ്കയും ഉയരുന്നു.
ടിബറ്റിൽ നിന്ന് ഉത്ഭവിക്കുന്ന നദികൾ നേപ്പാളിലേക്കും തുടർന്ന് ഇന്ത്യയിലേക്കും ഒഴുകുന്നതിനാൽ, ഇത്തരം ദുരന്തങ്ങളിൽ അതിർത്തി കടന്നുള്ള വിവര കൈമാറ്റത്തിനും മുൻകരുതൽ സംവിധാനങ്ങൾക്കും വലിയ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ദുരന്തത്തിന്റെ യഥാർഥ ചിത്രം മറച്ചുവയ്ക്കുന്നതിനു പകരം തെളിവുകളും വിവരങ്ങളും പരസ്യപ്പെടുത്തണമെന്ന ആവശ്യം ശക്തമാകുകയാണ്
